|
15 jun 07
De Europese windenergiebranche vierde vandaag ‘European Wind Day’. Overal in Europa vonden vandaag activiteiten plaats die windenergie uitlichten als de belangrijkste schone-energiebron voor de toekomst. NWEA vierde samen met SenterNovem de 1500e MW op land in de Ridderzaal op het Binnenhof te Den Haag. Bovendien werd het advies van de Rijksadviseur voor het Landschap over windenergie gepresenteerd. Genoeg voor de aanwezigheid van drie ministers.
Het programma begon met een toespraak van minister Maria van der Hoeven van Economische Zaken. Daarna kwamen ook de ministers Cramer (VROM) en Verburg (LNV) nog uitgebreid aan het woord.
Minister Maria van der Hoeven (EZ) begon met een anekdote: “Heb je het al gehoord? Nederland gaat windmolens bouwen!”
We zijn Nederland dankzij windenergie. Klimaatverandering bedreigt ons. Daarover is geen discussie meer. Het is een feit. Net als vroeger hebben we weer vernuft en vernieuwing nodig. Zonder windenergie halen we de doelstellingen niet. De laatste jaren is telkens 200 MW gerealiseerd. Er zijn plannen voor nog eens 2.000 MW. Vooral windenergie op land. Dat is relatief goedkoop.
De MEP zal zo vroeg mogelijk in het nieuwe jaar opnieuw worden ingevoerd. (Het bedrag dat daarvoor in het beleidsprogramma is gepubliceerd is te laag. Dat is het extra bedrag!) Er komt een gecoördineerde aanpak over alle bestuurslagen heen om de moderne Hollands Glorie te realiseren. ‘Horizonvervuiling’ moet uit de hoofden van de mensen. Net als in de strijd tegen het water geldt: ‘De aanhouder wind’.
Hierna presenteerde Dirk Sijmons, Rijksadviseur voor het Landschap ziijn publicatie ‘Windturbines in het Nederlandse landschap’, een advies aan de overheid. Sijmons: “Nederland staat aan de vooravond van een nieuwe ronde van plaatsing van windturbines, die een keerpunt kan zijn in het tot nu toe gevoerde ruimtelijk beleid. Windenergie is werkelijk nodig! Windenergie is ten onrechte verdoemd om rotte plekken nog rotter te maken. Dat is niet de inzet.” Hij pleitte voor een Nationaal Plan met plekken van concentratie maar ook met vides zonder windturbines. Sijmons constateerde dat het woord ‘horizonvervuiling’ een endemisch woord is dat alleen in Nederland voorkomt. Het heeft nergens in het buitenland een vertaling.
Een Belg vergeleek de Hollandse horizon eens met een ECG van een zojuist overleden patient. Is het endemische woord wellicht oorzaak van een generatieprobleem? Hij herinnert zich alleen kraaiende geluiden vanaf de achterbank als er weer windturbines in zicht kwamen. Windenergie is wel erg een ‘jongensproject’, gedreven door technologie. Daardoor kan er een ‘wij’ en ‘zij’ gevoel ontstaan. We hebben sociologen nodig. De vier typen aanbieders van windenergie (energiebedrijven, ontwikkelaars, coöperaties en particulieren) moeten in de discussie ook echt meedoen. En ook defensie. Op zee zijn veel projecten aan het struikelen omdat de zee niet provinciaal is ingedeeld. Daardoor is de zee het terrein van ambtelijke diensten. Om plannen niet spaak te laten lopen kan er via een Nationale Plan (vergelijk de Waterlinie) meer sturing gegeven worden. Anders kan het er op uitdraaien dat vier landen windenergie verbannen naar elk hun eigen stukje van de Doggersbank. De 1.500 MW op land is gehaald dankzij agrariërs en Flevoland. Landschappen kunnen worden aangepast aan windenergie. Dat gebeurde vroeger ook. Bij bestaande windturbines kan het afschrijfmoment gebruikt worden om het landschap te herinrichten. Er is een belevingsonderzoek nodig om een plan te maken met behulp van ontwerpers. Er zijn op dit moment 1.800 windturbines. Met 1.800 windturbines van de nieuwe generatie kunnen alle huishoudens in Nederland van stroom worden voorzien. En 1.800 is niets in vergelijking met wat er vroeger stond. Zijn advies werd aan de drie minister (Gerda Verburg van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, minister Jacqueline Cramer van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en aan minister Maria van der Hoeven van Economische Zaken) aangeboden en aan alle aanwezigen meegegeven.
Minister Verburg (LNV) bekende dat zij als schoolmeisje de pest had aan de wind, die zij altijd tegen leek te hebben. Nu is ze blij met windenergie. Een groot deel wordt door agrarische bedrijven opgewekt. Maar niet al het boerenland moet worden volgezet. De toekomstige generatie windturbines moet zorgvuldig worden ingepast. Investeringen moeten het landschap nog mooier maken. Het rendement betaalt zich uit in geluk en in euro’s. Het Nationaal Plan van Sijmons moet geen stroperig proces worden, maar wel in harmonie worden opgesteld met andere waarden die we ook belangrijk vinden.
Joop Lasseur, voorzitter van de NWEA, sprak namens de windenergiebranche en veel maatschappelijke organisaties die een steunbetuiging mede-ondertekenden. "Een plan is prachtig, maar het moet wel een plan van aanpak zijn. NWEA kan die aanpak realiseren. We willen helpen het plan op te stellen, maar staan te popelen om het uit te voeren. Concentraties in provincies die de armen uit de mouwen hebben gestoken zijn geen excuus voor provincies die te weinig gerealiseerd hebben." Recent onderzoek heeft weer eens uitgewezen dat 94% van de Nederlanders vóór windenergie is. En 60% is nog steeds voor als het in hun achtertuin geplaatst wordt. De beeldvorming is lang gedomineerd door een kleine groep tegenstanders, maar de stem van de voorstanders is nu krachtig en duidelijk hoorbaar. Over de verdubbeling van het vermogen in 2011: Die drie en een half jaar is de gemiddelde proceduretijd voor de realisatie van een windpark...
Minister Jacqueline Cramer (VROM) noemde windenergie een essentieel onderdeel van haar beleid. En het zal nog belangrijker worden. Het advies van de rijksadviseur komt dus op een juist moment. We gaan het windvermogen op land verdubbelen!
Maar windenergie leidt ook tot dilemma’s in de ruimtelijke ordening. Windenergie is belangrijk. Het landschap zal zich aanpassen. Een fundamentele herbezinning vergt keuze’s: waar moeten grote turbines komen? Er zijn veel verschillende opvattingen. Er is steun nodig om weloverwogen keuze’s te maken. Daarbij zijn de provincies nodig! Door hier op een andere manier over na te denken kunnen we de dilemma’s overbruggen.
De minister noemde ook enkele hete hangijzers: waar gaan we plekken aanwijzen, in hoeverre is concentratie en diversificatie mogelijk en hoe gaan we dat financieren? Er zijn andere vormen van financiering nodig. We moeten geld mobiliseren. En tempo maken. Het moet niet jaren duren, maar maanden. De komende zes maanden gaan we zoeken naar:
- waar is nog ruimte in streekplannen?
- waar zijn beperkingen door radar, luchthavens en kwetsbare landschappen?
- welke landschappen zijn juist wel geschikt?
Samen met de bevolking gaan we hiernaar zoeken, ondanks NIMBY. Ze toonde zich verheugd met de steun uit de maatschappij en de steunbetuiging van de 35 organisaties en beloofde: “Over drie en een half jaar, aan het eind van deze kabinetsperiode, vieren we weer een feestje - hier in de Ridderzaal - om de gerealiseerde verdubbeling van het vermogen op land te vieren!”
‘Hoe kunnen we de uitbouw van windenergie goed laten samengaan met het behoud en de ontwikkeling van landschappelijke kwaliteit?’ Dat was de centrale vraag in de discussie met diverse hoge ambtenaren van het rijk en bestuurders van provincie en gemeenten. Dirk Sijmons gaf een voorzet geven voor dit gesprek. Pieter Boot (DG Energie EZ) zei: "Windenergie op land is de meest effectieve vorm van duurzame energie. Daarom is wind op land een belangrijk onderdeel van de beleidsplannen." Hij wil daarmee aansluiten bij bestaande organische vormen. Windturbines allereerst plaatsen waar het waait. Over de lange procedures merkte hij op: "In Frankrijk bouwen ze sneller een kerncentrale dan wij een windmolen."
De Zuid-Hollands gedeputeerde Erik van Heijningen, tevens voorzitter van het IPO, waarschuwde dat het laaghangende fruit nu wel geplukt is, waardoor volgende projecten moeilijker te realiseren zullen zijn. Iedereen in het IPO ziet de noodzaak van windenergie. Er is dus ook een bestuurlijke horizon voor windenergie. Maar duurzame energie moet verbreed worden naar ook aardwarmte en zonne-energie. Het begint met bestuurlijke ambitie. Zonder ambitie lukt het niet. Windenergie moet ingebed zijn in een integraal klimaatplan. In Zuid Holland is samengewerkt met de Windvereniging ‘De Windvogel’ en het platform ‘duurzaamheid’.
Na de middag werd bij het Windpark Distripark in Waddinxveen het realiseren van 1.500 MegaWatt opgesteld windenergievermogen op land gevierd. Ton Beune, directeur van Raedthuys die het project ontwikkelde, waarschuwde de overheid: "U kunt ons vragen enig geduld te hebben, maar het klimaat, daar gaat u niet over. CO2-reductie bereik je niet met 5 kolencentrales van 5.500 MW. De CO2-opslag daarvan kost ons over 30 jaar € 110 miljard. Het equivalent van 5.500 MW in extra duurzame energie kost slechts een fractie daarvan. Maar dankzij de door minister Cramer aangekondigde verdubbeling van windenergie in 2011 kunnen we op dit gebied een belangrijke stap zetten. En de effecten zijn, zoals hier in Waddinxveen, direct merkbaar: door de reductie van CO2, stikstof en fijnstof kan de bevolking opgelucht ademhalen."
Weerman Erwin Kroll gaf de aanwezigen op zijn eigen gedreven wijze een les over het onderwerp 'Klimaatverandering' en antwoord op de vraag: Waarom windenergie?: "Omdat we geen CO2 willen." En waarom willen we geen CO2? Dat zou vervelend kunnen worden...
De samenstelling van de dampkring is afhankelijk van het leven er onder. Aan een bepaald klimaat is een bepaalde levensvorm verbonden. Ondergaan wij hetzelfde lot als de dinosauriërs die door een te warm klimaat en hun eigen energie ten onder gingen? De aarde houdt het wel uit, maar wij? Fluctuaties overleven we wel. We verhuizen gewoon mee. Dat deden we in 400 na Chr. ook. Maar we zijn erg gewend aan ons klimaat en we verhuizen niet meer zo makkelijk. We zijn met velen en het is overal vol. Het opwarmen van de aarde is veroorzaakt door onze manier van leven. Het is vijf voor twaalf en duurzame energie is de oplossing!
Plantenresten van zo’n 300 miljoen jaren geleden zijn omgezet in wat wij fossiele energie noemen. Het moet wat gekost hebben om dat uit de grond te halen. Vervolgens steken we het in de brand en vervuilen we er onze lucht mee. Mensen in de vorige eeuw moeten een blinde vlek gehad hebben. Wind werd al duizenden jaren gebruikt en was ook al lang rendabel en nuttig. Je kon er processen op grotere schaal mee uitvoeren. De Gouden Eeuw danken wij aan windenergie die we konden gebruiken voor het zagen van planken waarmee we boten bouwden waarmee we ‘handel’ dreven. Schatrijk werd Nederland er van. Als je zegt dat windenergie niet rendabel is, dan heb je er niets van begrepen. Nederland is gemaakt door windenergie. In 1738 hadden mensen ook klachten over windmolens. Nu betalen de Japanners en Chinezen er voor om ze te mogen zien. Je hoeft voor windenergie niet te graven en er geen moeite voor te doen. Fossiele energie is te gek voor woorden!
Erik Eijkelenberg (plv DG Energie en Duurzaamheid EZ): We zijn rijk geworden van de wind, maar ingehaald door de Engelsen die als eerste gebruik maakten van de stoommachine waarmee ze water uit mijnschachten konden pompen en zo meer kolen konden delven.
Wij maken ons druk over de MEP. Die deugde niet volgens de Algemene Rekenkamer, omdat de MEP niet bijdroeg aan de drie energiedoelstellingen betrouwbaar, betaalbaar en schoon. Van biomassa is het niet zeker dat er in de toekomst voldoende van zal zijn. En het is niet altijd schoon als je de hele keten beschouwt.
De overstimulering was in strijd met het doel betaalbaarheid. De conclusies zijn te adresseren en daar wordt aan gewerkt. Nu komt er een AMvB op hoofdlijnen die begin juli om advies naar de Raad van State gaat en voor goedkeuring naar Europa. De verdeling over de sectoren moet nog plaats vinden. Daarvoor zal overleg met de markt plaats vinden. Voor wind op land ziet het er goed uit. Biomassa heeft het probleem van de niet gegarandeerde duurzaamheid en risico van verkeerde praktijken elders.
"Wind op land staat op nummer één! Zo simpel is het." Maar het moet lokaal gedragen worden. De ruimtelijke inpassing is van belang. In het algemeen zijn technieken die het mogelijk maken om van onze olieverslaving af te komen zeer welkom.
Gedeputeerde Van Heijningen: Windenergie heeft last van fundamentalisten. Ze zijn niet gevaarlijk, je kunt gewoon met ze praten. Maar ze zijn niet te overtuigen. Gewone mensen met zorg voor het landschap begrijpen we. Zuid-Holland heeft nu 228 MW staan. We gaan naar 350 MW in 2015. Is een Nationaal Plan nodig? We kunnen de BLOW-afspraken actualiseren.
Er zijn meer vormen van duurzame energie, maar er is geen reden om met windenergie te stoppen. Je krijgt reactionaire schrikreacties als mensen denken dat er iets niet nodig is. Er zijn wethouders onder druk afwerend geweest. Nu moeten ze gaan zoeken waar wel wind mogelijk is. We moeten niet vrijblijvend over ijsberen blijven praten en niet alleen studies laten uitvoeren die nergens toe leiden. We moeten de technieken ontwikkelen zodat de buitenlanders er weer naar toe komen. Er is een kort – middellang en een lange termijn belang. Die moeten we bij elkaar brengen. Wij werken mee aan een kolencentrale, maar dan moet die wel aan allerlei extra eisen voldoen.
Wethouder Wiebrand Dijksterhuis van Waddinxveen gaf weer hoe het windpark tot stand gekomen is. Dit plan is het gevolg van een Quick Scan die twee jaar (!) duurde. Alle mogelijkheden zijn onderzocht. Toen kwam er een aanscherping van het rijksbeleid. De reservelocatie werd voorkeurslocatie.
Gemeenten hebben de rol om private partijen te stimuleren. Er is een plan voor 45 MW in de regio. Waddinxveen is de eerste. Hoe dat komt? Bestuurlijke ambitie, anders kun je niets. Een raadsmeerderheid is er voor om ook lokaal iets te doen aan klimaatbeleid, met wind op een prominente plaats. Er is een Platform Duurzaam Waddinxveen. Er is gesproken met Coöperatie De Windvogel. Het is een makkelijke locatie, iets buiten de bebouwing.
Omliggende gemeenten discussiëren voorturend over nut en noodzaak van windenergie. Zijn advies: "Huur Erwin Kroll in!"
1. De ingebruikname door het samendrukken op de knop.
2. De felicitaties met een zoen van de juf.
3. Draaien maar!
.
Powered by AkoComment! |