Cees Bakker
|
Publicaties in WINDNIEUWS - 2007/03/14 19:07
Reactie van Adriaan Kragten:
Beste Cees
Nog bedankt voor het opnemen van het stukje over de 2 Watt led lamp in het laatste Windnieuws. Ook leuk dat kleine windmolens veel aandacht kregen.
In het interview met Dick Sidler over de Turby kom ik iets vreemds tegen. Op het eind staat er: "De lagers boven kunnen 10 miljoen omwentelingen maken en die onder 3 miljoen. Hij is voor het leven gesmeerd. Er is geen ander die dat na kan zeggen."
Ik heb van mijn eigen oude VIRYA-3.3 ook eens uitgerekend hoeveel omwentelingen de rotor van deze molen gemaakt heeft in de ongeveer 10 jaar dat hij bij mij gedraaid heeft en kwam op ongeveer 700 miljoen omwentelingen. Over deze periode zijn de lagers niet vervangen of gesmeerd. Dus 3 miljoen omwentelingen is maar bitter weinig. Het is ook vreemd dat het bovenste lager veel meer omwentelingen mag maken dan het onderste lager.
Als ik voor de Turby uitga van een gemiddelde snellopendheid van 4 en een gemiddelde windsnelheid van 5 m/s kom ik op een gemiddeld toerental van ongeveer 191 omw/min ofte wel ongeveer 100 miljoen omw/jaar. Als het onderste lager maar 3 miljoen omwentelingen kan maken is het dus na ongeveer 11 dagen al kapot. Als dat de levensduur is, is het zinloos om op te geven dat de lagers voor het leven gesmeerd zijn. Ik vrees dat de vermelde getallen in het artikel niet kloppen. Verder vind ik dat je als windmolenfabrikant geen uitspraak moet doen over de levensduur en het al of niet onderhoud behoeven van de lagers van molens van je concurrenten, vooral niet als je daar geen harde cijfers over hebt. Er zijn volgens mij veel fabrikanten die levensduur gesmeerde rotorlagers gebruiken. Het is zelfs de vraag of levensduursmering wel beter is dan bijvoorbeeld elke drie jaar doorsmeren omdat bij het doorsmeren water en vuil weer naar buiten geperst wordt.
Van een direct drive generator die niet overkapt is, is de afdichting van het voorste lager bepalend voor de levensduur van het lager. Bij mijn generatoren heb ik een drievoudige afdichting van het voorste lager. Als eerste zit er een oliekeerring die op een RVS as loop die dus niet verroest als er water op komt. Het lager zelf is een lager met aan beide zijden een rubber afdichting en tussen de keerring en het lager zit een dikke laag vet. Als het achterste lagerschild dicht is heeft dat lager een bijna onbegrensde levensduur.
Adriaan Kragten
|
